Jerzy Klechta: Dziennikarze w Powstaniu Warszawskim

powsatnie 12014-07-29.

Większość  z tych, którzy 70 lat temu wzięli udział w  Powstaniu Warszawskim, dziennikarzami została później, za lat kilka. Ich losy potoczyły się różnie. Jedni w czasach PRL pracowali w mediach na pierwszej linii frontu, inni skryli się w obszary bardziej bezpieczne, po upadku komunizmu rozwinęli dziennikarskie skrzydła, większość już dziś nie żyje. Wszyscy jako uczestnicy Powstania Warszawskiego zapisali bohaterską kartę.

Bronisław Broński

Pochodził z Wilna , w tamtym okręgu był zastępcą szefa wywiadu AK, zaaresztowany przez Gestapo , odbity z więzienia przedostał się do Warszawy. Został żołnierzem Armii Krajowej (pseudonim „Jastrząb”).W czasie Powstania Warszawskiego zgłosił się do oddziału „Leśnika” i walczył na Muranowie. Został ranny. Potem walczył na Starym Mieście. Był prawnikiem i dziennikarzem. Zainicjował utworzenie Stowarzyszenia Pamięci Powstania Warszawskiego 1944, został jego honorowym prezesem.

Olgierd Budrewicz

Przedstawiciel pokolenia Kolumbów (urodzeni w latach 20 XX w.). W czasie okupacji ukończył szkołę podchorążych Armii Krajowej. W Powstaniu Warszawskim walczył jako kapral-podchorąży (ps. Konrad”) na Żoliborzu (zgrupowanie „Żmija”, obwód „Żywiciel”). Po wojnie podróżował po świecie i drukował w wielu pismach. Autor książek o tematyce podróżniczej (m.in. „Równoleżnik zero”, „Ta przeklęta susza”) oraz autor książek o Warszawie.

Stanisław Chełstowski

Kilkunastoletni żołnierz Batalionu „Chrobry1”. Walczył m.in. na barykadach ulic Wroniej i Chłodnej, na Kolejowej, Krochmalnej, na Woli. Potem ciężko raniony w płuca (27 sierpnia). Młodociany bohater Powstania Warszawskiego. Po wojnie m.in. zastępca redaktora naczelnego „Życia Gospodarczego”. Świetny dziennikarz, fachowiec. Cieszył się szacunkiem w dziennikarskim środowisku.

Zygmunt Głuszek

W Powstaniu Warszawskim jako kilkunastoletni młodzieniec zapisał się niespotykaną odwagą. Został odznaczony Krzyżem Walecznych. Jako dziennikarz zadebiutował na łamach „Życia Warszawy” w 1949 r. Pracował w „Przeglądzie Sportowym”. W latach 1971-1981 był redaktorem naczelnym miesięcznika „Lekkoatletyka”.

Józef Kuśmierek

W czasie wojny najpierw znalazł się w oddziałach Gwardii Ludowej i Armii Ludowej. Był uczestnikiem Powstania Warszawskiego. Już wtedy napisał słynny reportaż pt. „W płonącej Warszawie. Relacja uczestnika walk” (wydrukowany w piśmie „Zwyciężymy”). Tuż po wojnie rozpoczął pracę w „Trybunie Dolnośląskiej”. W czasie swojej bogatej drogi dziennikarskiej skupiał się na piętnowaniu absurdów systemu gospodarczego PRL. Jeden z najwybitniejszych i najodważniejszych  reportażystów w czasach PRL. Publikował w „Krytyce” i „Biuletynie Informacyjnym KOR” oraz w pracach „DiP”-u („Doświadczenie i Przyszłość”). Był osobą lubianą w środowisku dziennikarskim i nielubianą w kołach rządzących.

Eugeniusz Lokajski

Nie był dziennikarzem piszącym, jednak jako autor zdjęć przeszedł do historii polskiego dziennikarstwa. Podczas Powstania Warszawskiego, w którym walczył jako dowódca plutonu kompanii sztabowej „Koszta” (ps. „Brok”), zrobił ponad 1000 zdjęć dokumentujących heroiczny bój warszawiaków. Przed wojną był mistrzem Polski w kilku dyscyplinach lekkoatletycznych, uważano go za czołowego oszczepnika na skalę światową. Zginął w Powstaniu Warszawskim 24 września.

Marian Podkowiński

Publicysta i komentator, niemcoznawca. Żołnierz AK, w Powstaniu Warszawskim walczył w zgrupowaniu „Baszta”. Był korespondentem na procesie zbrodniarzy hitlerowskich przed Międzynarodowym Trybunałem Wojskowym w Norymberdze. Przez wiele lat działał w Klubie Korespondentów Zagranicznych. Nestor polskiego dziennikarstwa.

Zdzisław Sierpiński

Żołnierz Armii Krajowej i uczestnik Powstania Warszawskiego przez cały czas jego trwania. Walczył w randze kaprala podchorążego (ps. Marek Świda), w szeregach 226 plutonu Kompanii Dywersji Bojowej „Żniwiarz”. Był tym, który na Żoliborzu oddał pierwsze strzały do Niemców. Była godzina 13.50. Prawie cztery godziny przez oficjalnym wybuchem Powstania – słynną godziną „W”. Uznano go za tego, który rozpoczął Powstanie Warszawskie. Po wojnie skończył studia na Uniwersytecie Warszawskim i jednocześnie w 1945 r. rozpoczął – trwającą pół wieku – pracę w „Życiu Warszawy” . Współpracował z radiem i telewizją. Pisał scenariusze do filmów o muzyce. Był jednym z najwybitniejszych krytyków muzycznych.

Stanisław Schoen-Wolski

Jako kilkuletni chłopiec – harcerz rozpoczął w czasie II wojny światowej działalność konspiracyjną. W 1943 r. przyjęty został w szeregi AK. W Powstaniu Warszawskim walczył w stopniu bombardiera (ps. „Imek”).Jako strzelec wyborowy walczył na Mokotowie w Grupie Artyleryjskiej „Granat”. Za brawurowy atak na nieprzyjacielskie stanowisko na roku ulic Dolnej i Konduktorskiej został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari. W Telewizji Polskiej był dziennikarzem, prezenterem i wieloletnim wydawcą „Dziennika Telewizyjnego”.

 Bohdan Tomaszewski

Żołnierz ZWZ  AK (ps. “Mały”). Do historii polskiego dziennikarstwa przeszedł jako niezrównany komentator radiowy i telewizyjny. W latach 1956-1980 komentował 12 letnich i zimowych igrzysk olimpijskich. Posługiwał się polszczyzną, która dziś uchodziłaby za archaiczną. To była polszczyzna Mickiewicza, Słowackiego, Prusa, Żeromskiego, Słonimskiego, Tuwima, Parandowskiego, Dąbrowskiej, Iwaszkiewicza. Ale przekazywana w tak prostej, czytelnej i ujmującej przy tym formie, że poza informacją o relacjonowanych wydarzeniach urastała do spektaklu teatru jednego aktora. Do dziś komentuje tenis dla telewizji.

Wacław Żdżarski

Działalność dziennikarską rozpoczął w II Rzeczpospolitej. Pracował w wydawnictwie „Rój”, kierowanym przez Melchiora Wańkowicza. Uczestniczył w kampanii wrześniowej 1939 jako podoficer 44 pp z Równego. Wzięty do niewoli sowieckiej, później niemieckiej. W 1941 r. został szefem szkolenia fotoreporterów Komendy Głównej (pseudonimy „Kozłowski”, „Wrzosek”). W Powstaniu Warszawskim pełnił służbę jako sprawozdawca wojenny VI Oddziału Sztabu Komendy Sił Zbrojnych w Kraju , był reporterem pism powstańczych. Po wojnie W. Żdżarski m.in. współpracował z „ Przekrojem”. W tygodniku „Świat” prowadził rubrykę „Fotografia na co dzień”.

To  nie jest pełna lista bohaterów władających piórem, mikrofonem, kamerą.

Wszystkim oddajemy cześć!

Jerzy Klechta

Print Friendly, PDF & Email

9 komentarzy

  1. cheronea 2014-07-29
  2. W.Bujak 2014-07-29
  3. Magog 2014-07-29
  4. kakaz 2014-07-29
  5. Magog 2014-07-30
  6. Walter Chełstowski 2014-07-30
  7. W.Bujak 2014-07-30
  8. slawek 2014-08-04
  9. jotbe_x 2014-08-05
WP Twitter Auto Publish Powered By : XYZScripts.com