Zbigniew Szczypiński: Polska, spółka z o.o.5 min czytania

()

31.03.2021

person holding tool during daytime

Czy Polska to firma, wielkie przedsiębiorstwo? Większe niż te, które znamy?

Wiem, że to paradoksalne, nawet prowokacyjne pytanie, ale uprzedzam – ja tak nie myślę. Takie pytanie potrzebne jest mi tylko po to, aby przyjrzeć się systemowi władzy, procedurom podejmowania decyzji i kadrze kierowniczej – ludziom, którzy te decyzje podejmują.

Pamiętając o wszystkich różnicach pomiędzy państwem a przedsiębiorstwem, o zasadniczo innym statusie prawnym, o różnicy w wyłanianiu i powoływaniu kadry kierowniczej tu i tam, spróbujmy jednak „wejść w to” jak mówi teraz młodzież.

No to po całości. Proponuję spojrzeć na Polskę jak na firmę, mającą misje, cele i środki do ich realizacji, dysponującą zasobami materialnymi i finansowymi oraz kadrą pracowników, w tym kadrą kierowniczą.

Czy obecna Polska nie jest firmą, spółką prawa handlowego, spółką z ograniczoną odpowiedzialnością?

Na potrzeby niniejszego tekstu przyjmijmy, że tak jest. Dodam, że do formuły spółka z o.o. należałoby dodać nieistniejące w prawie określenie – „bardzo”. Pełna nazwa to Polska – Spółka z bardzo ograniczoną odpowiedzialnością.

Pierwsze pytanie – kto jest jej właścicielem, kto ma większościowy pakiet akcji? To pytanie najważniejsze, Zapamiętałem na całe życie obrazek z pierwszych lat transformacji, gdy reaktywowane zostały zapisy kodeksu handlowego z 1932 roku i zaczęły się tworzyć lub przekształcać firmy i przedsiębiorstwa. Pamiętam, jak naprawdę duży menadżer, człowiek, który był w grupie desantowej, jaka przybyła ze Śląska na Wybrzeże, by postawić tam wielką rafinerię, człowiek, który wiedział o firmie wszystko, który był w niej prezesem zarządu – został w ciągu tygodnia odwołany z funkcji prezesa, hucznie pożegnany i zapomniany. To wtedy uprzytomniłem sobie, że tylko własność, a nie władza daje pewność. Władza oparta na pieczątce jest niepewna, jako że zawsze znajdzie się właściciel większej pieczątki i to do niego należeć będzie ostateczna decyzja.

W firmach opartych o kodeks handlowy liczy się własność akcji. Mając większościowy kontrolny pakiet jest się pewnym swojej pozycji, chyba że w wyniku popełnionych błędów stracimy te akcje.

Polska jako spółka z o.o. ma właściciela. Większościowy pakiet akcji jest w rękach prezesa wszystkich prezesów. Prezes objął je w niejasnych okolicznościach, tak jak to często bywało w czasach burzliwych przemian. Powstawały wtedy fortuny i rośli ludzie, o których już nikt nie pamięta. A byli ważni i duzi. Byli…

Właściciel w spółce dba o firmę, dba o swój majątek, o swoją pozycję. Tak dzieje się, gdy właściciel ma jasno sprecyzowaną misję i cele i gdy mu zależy na swoim majątku.

Jaką misję realizuje Jarosław Kaczyński, jakie przyświecają mu cele?

To bardzo trudne pytanie – nie mam na nie precyzyjnej odpowiedzi, ale jedno wiem – gdyby to była prawdziwa firma, to dawno by już upadła, ogłosiła bankructwo.

Niejasna misja i fałszywe cele to pierwsza przesłanka słabej kondycji firmy. Drugą, bardziej widoczną jest mechanizm doboru i awansowania kadry kierowniczej na różne ważne stanowiska. Prezes w pierwszym ruchu zlikwidował tworzący się korpus pracowników państwowych, kształcony w specjalistycznych uczelniach administracji państwowej. Zlikwidowane zostały konkursy na stanowiska kierownicze, zlikwidowano też te szkoły. Zostały tylko decyzje polityczne i władza przez wpływ, najwygodniejsze forma władzy w budowaniu satrapii, państwa autorytarnego, jakim staje się Polska spółka z o.o.

Dokonując pobieżnego przeglądu kadr kierujących omawianą firmą, nie mogę wyjść z podziwu – taki zbiór przypadkowych, niekompetentnych i bez doświadczenia ludzi, jacy kierują naszym państwem, trudno byłoby sobie a priori wyobrazić. To prawie niewykonalne – ale się udało.

Rząd po jesiennej przebudowie, rząd koalicyjny, bo składający się z trzech podmiotów, z których każdy ma jakiś pakiet akcji, to wielki zespół. Samych wiceministrów jest blisko stu. I jakie zacne to są osoby, jaką mają charyzmę i doświadczenie, jakie wysokie kwalifikacje – nie ma lepszych.

Nie będę po nazwiskach, każdy obserwator sceny politycznej może sobie sam wyrobić własne zadanie. Ale o wiceministrach tego rządu, tych, których wprowadził mniejszościowy właściciel pakietu akcji, jakim jest Zbigniew Ziobro – minister sprawiedliwości i prokurator generalny (aż ciarki przechodzą, gdy to się czyta) powiedzieć chcę słowo. Ta młodzież, którą Solidarna Polska wprowadziła do rządu prezentuje taki tupet, wykazuje się taką niekompetencją, że jedno jest pewne – oni poza tym układem nie uzyskaliby żadnego sukcesu. Poziom ich możliwego awansu to co najwyżej stanowisko kierownika referatu w urzędzie małego miasta, miasta, z którego wszyscy zdolni wyjechali.

Miało być nie po nazwisku, ale zrobię wyjątek. W tym rządzie i na ważnych stanowiskach w państwie – spółce są ludzie, których dorobek, pozycja w zawodzie były znaczące. Wymienię tylko dwa nazwiska – to profesorowie: Gliński i Krasnodębski. Słuchając tych ludzi w mediach (nie mam teraz innych możliwości) wiem, że oni wiedzą co mówią, a nie mówią co wiedzą. Ale to tym gorzej dla nich, oni nie będą mogli powiedzieć, że nie wiedzieli, w czym brali udział. Wiedzieli i robili to świadomie, a nie jest to okoliczność łagodząca w ferowaniu wyroków.

Gdyby Polska była firmą, to już by jej nie było na rynku. Polska na rynku zostanie, ale nie musi być spółką z o.o., spółką z bardzo ograniczoną odpowiedzialnością.

To od nas zależy, od naszych decyzji, gdy przyjdzie czas Walnego Zgromadzenia. A przyjdzie szybciej niż im to się wydaje – załatwi to choćby koronawirus i jego tragiczne skutki. Tylko ludzi szkoda…

Zbigniew Szczypiński

Polski socjolog i polityk. Założyciel i wieloletni prezes Stowarzyszenia Strażników Pamięci Stoczni Gdańskiej.

How useful was this post?

Click on a star to rate it!

Average rating / 5. Vote count:

No votes so far! Be the first to rate this post.

22 komentarze

  1. narciarz2 31.03.2021
    • Mr E 01.04.2021
      • slawek 01.04.2021
        • Paweł Grabski 01.04.2021
        • slawek 01.04.2021
        • Mr E 02.04.2021
        • Yac Min 02.04.2021
        • Mr E 02.04.2021
        • Yac Min 02.04.2021
  2. Kasandra 01.04.2021
    • z.szczypinski@chello.pl 01.04.2021
      • Kasandra 02.04.2021
    • Yac Min 02.04.2021
      • Kasandra 02.04.2021
        • Yac Min 02.04.2021
    • Ernest Skalski 02.04.2021
  3. slawek 01.04.2021
    • z.szczypinski@chello.pl 02.04.2021
      • slawek 02.04.2021
    • slawek 02.04.2021