2016-06-09.
I znowu w kalendarzu pojawiają się ważne dla historii cywilizacji człowieka, smutne, zabawne lub po prostu ciekawe wydarzenia. Oto one:
3 czerwca
Harvey
1657 – W Londynie, w wieku 79 lat, zmarł William Harvey, który odkrył krążenie krwi. Jego prace były pierwszymi wielkimi badaniami fizjologii człowieka.
1948 – W obserwatorium Mount Palomar w San Diego w Kalifornii oddano pierwszy w dziejach teleskop zwierciadlany o średnicy 508 cm. Oficjalnie nazywa się teleskopem Hale’a na cześć projektanta. Soczewkę teleskopu tworzono i szlifowano 11 lat.
1961 – W Turcji przyszedł na świat najcięższy dotychczas – o ile wiem – noworodek. Ważył 11 kilogramów!
4 czerwca
Samochód Benza
1886 – W rubryce RÓŻNE gazety Neue Badische Landeszeitung ukazała się informacja, że kilometrową próbną jazdę w Mannheim odbył pierwszy w historii pojazd benzynowy. Konstruktorem był Karl-Friedrich Benz.
1926 – W Monicello, Missouri urodził się Robert Earl Hughes. Mając 6 lat ważył 92 kg, w lutem 1958 roku osiągnął ciężar 485 kg. O ile wiem – stał się tym samym najcięższym człowiekiem świata.
1989 – W Kalifornii odbyła się pierwsza jazda „Frankencykla” – największego w historii… roweru. Jego przednie koło miało średnicę 1,6 m.
5 czerwca
Bracia Montgolfier – Jaques Etienne i Joseph Michel (u dołu)
1783 – Bracia Montgolfier wypuścili nad rodzinnym Annonay we Francji pierwszy balon na gorące powietrze. Lot trwał 10 minut. Balon przebył 2,5 km. Miał blisko 12m średnicy.
1846 – Uruchomiono pierwszą w USA linię telegraficzną – między Filadelfią i Baltimore.
1981 – W biuletynie CDC (Ośrodka Zwalczania Chorób Zakaźnych w Atlancie) dr Michael Gottlieb opisał dziwne schorzenie, jakie zaobserwował u 5 homoseksualistów. Była to pierwsza w historii publikacja o AIDS. Choroba nie miała wtedy jeszcze nazwy.
6 czerwca
Levi Strauss
1850 – Bardzo ważna data dla niżej podpisanego, który ten przedmiot uwielbia: Levi Strauss uszył pierwszą parę swoich dżinsów.
1882 – Opatentowano żelazko elektryczne. Patent otrzymał H. W. Seely z Nowego Jorku.
1925 – Walter Percy Chrysler założył Chrysler Corporation. Tego samego dnia zmarł projektant samochodów Louis Chevrolet.
7 czerwca
1692 – Trzęsienie ziemi na Jamajce zniszczyło i zatopiło niemal całe miasto Port Royal. W 1959 roku przeprowadzono tu podwodne badania archeologiczne z udziałem łodzi podwodnej Sea Diver.
Lenard w roku 1900
1862 – Urodził się fizyk Philipp von Lenard. Laureat Nagrody Nobla z 1905 roku, zażarty antysemita, zwolennik faszyzmu, twórca pojęcia nauka aryjska, który przekonał Hitlera, że prace Einsteina są bez wartości. Może to i dobrze… Ale też dowód na to, że nawet najwyższe zaszczyty naukowe nie chronią przed skrajną głupotą i obrzydliwym, godnym pogardy charakterem.
1870 – Thomas S. Hall ze Stamford, Connecticut opatentował automatyczny system sygnalizacyjny, ostrzegający przed kolizją pociągów. Tegoż dnia, tyle że w roku 1905, na szyny wyruszył pierwszy pancerny wagon pocztowy.
8 czerwca
1637 – Ukazała się drukiem Rozprawa o metodzie Kartezjusza – dzieło uważane obecnie za przełomowe dla nowoczesnej nauki. Prócz innych myśli zawiera ono wykład geometrii analitycznej, jednego z najważniejszych działów matematyki, pozwalającej m. in. rozwiązywać problemy geometryczne zwykłym rachunkiem algebraiczny.
Zaprojektowane przez Wrighta Muzeum Gugenheima
1869 – W Richland Center , Wisconsin urodził się Frank Lloyd Wright, jeden z najsłynniejszych architektów w dziejach.
1869 – Tegoż dnia opatentowano „maszynę ssącą”, czyli po prostu odkurzacz. Wynalazł go Ives W. Mc Gaffey z Chicago.
9 czerwca
George Stephenson
1781 – w Wylam w Anglii urodził się George Stephenson, konstruktor pierwszej udanej lokomotywy parowej.
1869 – Czterdziestosześcioletni zakonnik (opat zakonu augustianów w Brnie) Gregor Johann Mendel przedstawił Brneńskiemu Towarzystwu Nauk Przyrodniczych swój słynny referat, którego tezy legły u podstaw genetyki. Mało kto dziś pamięta, że Mendel i inni twórcy nauki – wraz z nią jako całością – byli w czasach stalinizmu w krajach pozostających pod jego rządami – na całkowitym indeksie. Nie pierwszy i nie ostatni – niestety – to raz, gdy kierowanie się jakimiś durnymi przesądami ideologicznymi i światopoglądowymi niszczyło naukę.
1908 – Nad Longton w Wielkiej Brytanii odbyła się pierwsza w dziejach lotnicza akcja ratunkowa. Panna Dolly Shepherd uratował pannę Louie May z lecące na wysokości 3350 m balonu. Obi wróciły szczęśliwie na ziemię dzięki spadochronowi panny Shepherd.
Wyszperał
Bogdan Miś
Za ważne wydarzenie z dnia 7-go czerwca mozna też uznać upadek Fortu Vaux, dokładnie 100 lat (i dwa dni) temu. Było to w czwartym miesiącu trwania Bitwy pod Verdun. Podziemna konstrukcja fortecy wytrzymała bombardowanie pociskami z super-ciężkich niemieckich moździerzy, Francuzi bronili sie w dolnych poziomach. Brakowało wody i nawet powietrza, bo Niemcy próbowali miotaczami ognia”wykurzyć” obrońców – płomienie ich nie dosięgały, ale pozostawiały w kazamatach straszliwie duszace opary. Major Raynal, dowódca, wysłał rozpaczliwy medunek przez ostatniego gołębia pocztowego, który mu pozostał. Ptak, na wpół uduszony przez trujące spaliny, zdezorientowany, kilka razy wracał po zrobieniu krótkiej pętli — aż wreszcie skutecznie poleciał w dobrym kierunku i dotarł do Verdun. Po czym, jak Feidippides padł martwy, dobiegłwszy do Aten po bitwie maratońskiej — tak samo ów gołąb, dostarczywszy melunek, padł nieżywy. Bohaterski ten ptak — to jedyny taki przypadek — został posmiertnie odznaczony Legię Honorową. I jak tu Francuzów nie kochać?!
.
Wtedy jeszcze tliły się jakies resztki „rycerskiegoi ducha” w walczacych armiach — Niemców postawa obrońców wprawiła w taki podziw, że przyznali majorowi Raynardowi prawo do noszenia szabli w niewoli. Podobny gest Niemcy wykonali 23 lata później w stosunku do majora Sucharskiego. Ale w XX-tym wieku takie gesty w stosunku do pokonanych wrogów były już nader rzadkie…
.
Ulkłony — Tomek Giebułtowicz z Corvallis w Stanie Oregon (fizyk, ale historia, szczególnie Wojny Secesyjnej i obu Wojen Światowych, to jego hobby).