Bogdan Miś: Działo się (243)

Kolejny tydzień (8-14 lipca) przynosi — jak zazwyczaj — przegląd wydarzeń z przeszłości. Ograniczamy się w zasadzie do zdarzeń, związanych z nauką, techniką, kulturą — czyli z tym, co naprawdę ważne dla postępu cywilizacji. Zupełnie incydentalnie omawiamy wydarzenia polityczne.

Kryterium wyboru informacji chyba nie istnieje, a w każdym razie jest ogromnie subiektywne. Czasami skupiamy się na faktach tylko ciekawych, intrygujących albo po prostu zabawnych.

Oto te fakty:

8 lipca

Na czarno zaznaczono trasę pierwszej podróży Vasco da Gamy do Indii

1497 – Vasco da Gama (portugalski żeglarz, ok.1460-1524) wyruszył z portu w Lizbonie w poszukiwaniu drogi morskiej do Indii. Znalazł ją.

1889 – Ukazało się pierwsze wydanie amerykańskiego dziennika „Wall Street Journal”.

1997 – Węgry, Czechy i Polska zostały zaproszone do NATO.

9 lipca

1845 — Urodził się George Howard Darwin (zm. 7 grudnia 1912) — angielski matematyk i astronom. Był piątym dzieckiem i drugim synem Emmy i Charlesa Darwina (tego właśnie). Zajmował się siłami pływowymi. Jest autorem jednej z teorii powstania Księżyca mówiącej, że oderwał się on od skorupy ziemskiej wskutek sił odśrodkowych. Jego wielkim osiągnięciem było rozwinięcie teorii ewolucji układu Słońce-Ziemia-Księżyc na podstawie matematycznej analizy teorii geofizycznej. Przeprowadził obszerne badania orbit trzech obracających się ciał (układu Słońce-Ziemia-Księżyc), tzn. policzył, gdzie każde z nich powinno znajdować się w określonym momencie.

1902 — Uzyskano patent na kwas barbiturowy — nadzieję na walkę z bezsennością. W 1864 r. Adolf von Baeyer zsyntetyzował kwas barbiturowy, pierwszy barbituran. W 1903 r. niemiecki chemik Emil Fischer i jego współpracownik Joseph von Mering zmodyfikowali klasę leków pierwotnie zsyntetyzowanych w 1864 r. w taki sposób, aby uczynić je skutecznymi środkami uspokajającymi i nasennymi. Fischer i Mering zdali sobie sprawę, że ich nowy lek, barbital, ma działanie uspokajające. Barbital używany był leczniczo do końca lat 90. XX w. W Polsce został wycofany ze sprzedaży, a na świecie używany bywa sporadycznie.

10 lipca

1866 — Amerykanin Edison Clark opatentował ołówek kopiowy.

1908 – Holenderski chemik Kamerlingh Onnes po raz pierwszy uzyskał ciekły hel. Hel występuje w stanie ciekłym tylko w ekstremalnie niskich temperaturach. W stanie gazowym na Ziemi występuje głównie w atmosferze. Pierwiastek odkryto najpierw na Słońcu, później na Ziemi.

Mikołaj II Romanow (1868-1918)

1993 — Brytyjscy i rosyjscy naukowcy zidentyfikowali badaniem DNA fragmenty kości odkryte w Jekaterynburgu w 1979 r. jako fragmenty zwłok rosyjskiego cara Mikołaja II i członków jego rodziny, straconych 17 lipca 1918 r. Prace wykonali dr. Peter Gill i Kevin Sullivan z British Forensic Science Service w Birmingham.

Pierwsze wydanie News of the World” z 1.10.1843

2011 — Ukazało się ostatnie wydanie brytyjskiego tabloidu „News of the World” (niedzielne wydanie brytyjskiego tabloidu „The Sun”). Gazeta przestała istnieć po 168 latach, wskutek afery podsłuchowej z 2006 roku. „News of the World” był najlepiej sprzedającym się angielskojęzycznym tytułem na świecie, a jego nakład wynosił ponad 3 mln egzemplarzy. W 2006 roku okazało się, iż gazeta pozyskuje informacje, włamując się do telefonów komórkowych prywatnych osób oraz kupując informacje od policjantów.

11 lipca

1893 – Japończyk Kōkichi Mikimoto uzyskał pierwszą perłę hodowlaną. Perły hodowane to perły powstałe w wyniku zamierzonej ingerencji człowieka we wnętrze mięczaków perłorodnych. Rozpoczęcie hodowli pereł na początku XX wieku spowodowało zaprzestanie połowów pereł naturalnych i wyparło je z powszechnego obrotu handlowego.

Ilustracja
Volkswagen Typ 1

1941 — Rozpoczęto seryjną produkcję cywilnej wersji VW Garbusa. Garbus był najdłużej i najliczniej produkowanym modelem samochodu w historii motoryzacji. Łącznie wyprodukowano 21 529 464 egzemplarze modelu.

1962 – Amerykański satelita Telstar 1 przeprowadził pierwszą transatlantycką transmisję sygnału telewizyjnego.

12 lipca

1493 – W Norymberdze ukazała się z drzeworytniczymi ilustracjami pochodzącymi z pracowni Michała Wolgemuta i tekstem napisanym przez Hartmanna Schedla Liber chronicarum cum figuris ymaginibus abinicio mundi, zwana Kroniką Świata albo Kroniką norymberską. Treścią Kroniki świata jest historia od stworzenia świata (według biblijnej Księgi Rodzaju) doprowadzona niemal do momentu wydania. Pierwsze wydanie liczyło ok. 1400 egzemplarzy wydrukowanych po łacinie. Kronika Świata jest najbardziej ilustrowaną książką XV w. Szacuje się, że do dziś zachowało się około 400 egzemplarzy Kroniki w języku łacińskim oraz 300 w języku niemieckim. Zachowane inkunabuły często są obciążone celowym brakiem: mianowicie w kronice zamieszczono, prawdopodobnie XIII-wieczną, historię o papieżycy Joannie. Kościół temu zaprzeczył i temat potępił, więc w wielu egzemplarzach jej rysunek oraz opis wycięto, ewentualnie zaklejono.

1562 – Na polecenie biskupa Jukatanu Diego de Landy spalono ponad 40 świętych ksiąg Majów i ok. 20 tys. obrazów i rekwizytów religijnych. To niewiarygodne barbarzyństwo pozbawiło nas ogromu wiedzy o lokalnej kulturze przed dotarciem Europejczyków.

Ilustracja
Alfred Dreyfus w mundurze kapitana (ok. 1894)

1906 – Zrehabilitowano kapitana francuskiego sztabu generalnego Alfreda Dreyfusa, skazanego na karę dożywotniego pozbawienia wolności za szpiegostwo na rzecz Niemiec. Historia Dreyfusa jedna z najbardziej znanych afer antysemickich w dziejach Europy, była wielokrotnie tematem literacki. Ostatnio podjął ją w głośnym nagradzanym filmie Roman Polański.

13 lipca

1832 – Amerykański badacz Henry Schoolcraft odkrył źródło Missisipi. Jej długość wynosi 3766 km (łącznie z rzekami Jefferson i Missouri 6275 km, co sprawia, że jest czwartą pod względem długości rzeką świata – po Nilu, Amazonce i Jangcy). Za początek rzeki uznawany jest jej wypływ z jeziora Itasca, leżącego na wysokości 447 m n.p.m. w północnej części stanu Minnesota, w odległości około 120 km od granicy z Kanadą.

Wzgórza nad Los Angeles

1923 – Na wzgórzach nieopodal Los Angeles umieszczono napis HOLLYWOODLAND. Cztery ostatnie litery usunięto po renowacji w 1949 roku.

1973 – Ukazał się debiutancki album brytyjskiej grupy Queen pt. Queen. W 2001 grupa została wprowadzona do Rock and Roll Hall of Fame w USA, a 11 listopada 2004 do Hall of Fame w Wielkiej Brytanii. W 2007 Queen została wybrana najlepszą brytyjską grupą wszech czasów przez słuchaczy BBC Radio 2.

14 lipca

1850 – W USA po raz pierwszy uruchomiono na skalę przemysłową produkcję sztucznego lodu. Dr John Gorrie wytworzył bloki lodowe o rozmiarach cegły. W 1851 roku opatentował już wdrożony proces.

Centrum Lotów Kosmicznych imienia Roberta H. Goddarda z lotu ptaka

1914 — Amerykanin Robert H. Goddard (1882-1945) otrzymał patent na napęd rakietowy na paliwo ciekłe. Jego rakieta miała 12,5 m wysokości. W 1926 roku odbył się udany start tej rakiety. Czyli popularny sąd, że cała współczesna technika rakietowa wywodzi się z prac uczonych Niemiec lub Rosji — nie jest do końca prawdziwa. Imię Goddarda nosi amerykańskie Centrum Lotów Kosmicznych w Greenbell, Maryland, jeden z najważniejszych ośrodków badań kosmicznych na świecie.

2013 – W Indiach zamknięto ostatni na świecie system telegraficzny. Niebawem zapomnimy słowo depesza

Wyszperał

Bogdan Miś

Wszystkie ilustracje i fakty pochodzą z zasobów Wikipedii.
Opinie i komentarze autora.

Print Friendly, PDF & Email
WP Twitter Auto Publish Powered By : XYZScripts.com