Bogdan Miś: Działo się (292)

08.06.2021

9 CZERWCA

1534 – Jacques Cartier francuski korsarz, podróżnik i odkrywca, znany z licznych wczesnych odkryć na terytorium dzisiejszej Kanady, jako pierwszy Europejczyk wpłynął na Rzekę Świętego Wawrzyńca. 26 czerwca tego roku odkrył Wyspy Magdaleny, a 29 czerwca Wyspę Księcia Edwarda. Dotarł wreszcie do stałego lądu. Na półwyspie Gaspé uroczyście wziął odkryty kraj w posiadanie Francji. I tak się to wszystko zaczęło…

1913 – Urodził się Patrick Steptoe (zm. 21 marca 1988), lekarz brytyjski, który wraz z Robertem Edwardsem opracował i zastosował w praktyce metodę zapłodnienia in vitro. Ich pierwszą pacjentką była Lesley Brown. Spermę pobrano od jej męża, Johna. W dniu 25 lipca 1978 roku za pomocą cesarskiego cięcia przyszła na świat Louise Brown, pierwsze w historii dziecko z probówki.

Fokker F.VIIb-3m

1928 – Charles Kingsford Smith i Charles Ulm na samolocie Fokker F.VII przelecieli po raz pierwszy (w dniach 31 maja-9 czerwca) nad Pacyfikiem, pokonując trasę o długości 12 tys. km między Oakland w Kalifornii a Brisbane w Australii, z międzylądowaniami na Hawajach i Fidżi.

10 CZERWCA

Proces w Salem – przesłuchanie „opętanej”

1692 – Powieszono pierwszą spośród 18 skazanych na śmierć „czarownic z Salem”. To zwyczajowa nazwa grupy około 80 kobiet i mężczyzn, oskarżonych w procesie sądowym o czarnoksięstwo w 1692 w Salem Village i Salem Town, w Nowej Anglii (obecnie stan Massachusetts, USA). Rezultatem tej sprawy była egzekucja 13 kobiet i 7 mężczyzn. Proces rzekomych „czarownic” skutkował odsunięciem purytanów od wpływu na władze i zapoczątkował ewolucję społeczeństwa amerykańskiego w kierunku państwa neutralnego ideologicznie.

1832 – Urodził się Nicolaus August Otto (zm. 26 stycznia 1891 r.) – samouk, wynalazca nazwanego na jego cześć silnika Otto (czterosuwowy silnik o zapłonie iskrowym). Nigdy nie ukończył wyższej szkoły, jednakże otrzymał później tytuł doktora honoris causa. W 1863 roku zbudował swój pierwszy silnik benzynowy

1858 – Zmarł Robert Brown (ur. 21 grudnia 1773), szkocki biolog, który w 1827 r. odkrył nieregularne ruchy i zderzenia mikroskopijnie małych cząstek pyłków kwiatowych „zawieszonych” w gazach i cieczach. W ten sposób odkrył zjawisko określane od jego nazwiska ruchami Browna. W 1831 r. odkrył jądro komórkowe.

11 CZERWCA

Wielka Rafa Koralowa

1770 – James Cook dopłynął do Wielkiej Rafy Koralowej. To największa na świecie rafa koralowa, położona wzdłuż północno-wschodnich wybrzeży Australii, na Morzu Koralowym. Jednocześnie największa na Ziemi pojedyncza struktura wytworzona przez organizmy żywe, widoczna z Kosmosu jako biała smuga na tle błękitnego oceanu. W 1975 roku Australia przyjęła prawo o ustanowieniu narodowego Parku Morskiego Wielkiej Rafy Koralowej.

1910 – Urodził się Jacques-Yves Cousteau (zm. 25 czerwca 1997) – francuski oficer marynarki, badacz mórz, podróżnik oraz reżyser filmowy i pisarz, zwany „kapitanem” lub „komendantem Cousteau”. Swoje podwodne dokonania i obserwacje opisał wraz z Frédérikiem Dumasem w bestsellerowej książce Milczący świat, wydanej w 1953 (5 mln egzemplarzy w 20 językach).

1912 – Urodził się w Kanadzie Keith Roberts Porter (zm. 2 maja 1997) , biolog amerykański, który opracował techniki badań mikroskopowych w celu określenia wewnętrznej struktury komórek i tkanek. W 1945 roku opisał strukturę sieci siatkówki endoplazmatycznej. W latach 1952-53 Porter, George Palade i Fritiof Stig Sjöstrand udoskonalili metody operowania z użyciem mikroskopii elektronowej na strukturach wewnątrzkomórkowych.

12 CZERWCA

Pojazd Draisa – do obejrzenia w muzeum miejskim w Karlsruhe.

1817 – Karl Drais (Karl Friedrich Christian Ludwig Freiherr Drais von Sauerbronn, 1785 -1851) – niemiecki wynalazca, twórca roweru i drezyny, a także maszynki do mielenia mięsa, odbył pierwszą jazdę na skonstruowanym przez siebie drewnianym pierwowzorze roweru.  W 1848 Drais zrezygnował z tytułu szlacheckiego.

1864 – Urodził się Frank Michler Chapman (zm. 15 listopada 1945) – amerykański ornitolog, badacz ptaków obu Ameryk, pracownik – od 1888 roku American Museum of Natural History. Od 1908 był kustoszem działu ptaków. Był twórcą Christmas Bird Count – usystematyzowanego indeksu ptaków.

1897 – Opatentowano szwajcarski nóż oficerski (niem. Schweizer Offiziersmesser, ang. Swiss Army Knife) – wielofunkcyjny scyzoryk produkowany w różnych odmianach przez dwa szwajcarskie przedsiębiorstwa rodzinne: Victorinox i Wenger. Początkowo był wyposażony w ostrze, szydło, otwieracz do puszek oraz śrubokręt. Nóż, który został opatentowany, miał dwa ostrza (długie i krótkie), otwieracze do puszek, szydło, śrubokręt oraz jako nowość – ostrze do ścierania atramentu z papieru i korkociąg.

13 CZERWCA

1762 – Zmarła Dorothea Christiane Erxleben z domu Leporin (ur. 13 listopada 1715), która była pierwszą dyplomowaną lekarką niemiecką. Chociaż prowadziła praktykę lekarską, to inni lekarze krytykowali ją za brak formalnego wykształcenia. Jako protest przeciwko tej sytuacji napisała w 1740 rozprawę, w której wskazała, że odmawianie kobietom dostępu do nauki jest marnotrawstwem ich możliwości i szkodliwą społecznie niesprawiedliwością. W styczniu 1754 przedstawiła na uniwersytecie pracę doktorską, którą obroniła podczas egzaminu w dniu 6 maja tego samego roku (potrzebna do tego była zgoda króla). Była pierwszą Niemką, która uzyskała stopień naukowy doktora medycyny.

Pierwsza fotografia barwna, wykonana przez Maxwella w 1861 roku

1831 – Urodził się James Clerk Maxwell, (zm. 5 listopada 1879) – szkocki fizyk i matematyk. Autor wielu wybitnych prac z zakresu elektrodynamiki, kinetycznej teorii gazów, optyki i teorii barw. Maxwell dokonał unifikacji oddziaływań elektrycznych i magnetycznych, to znaczy udowodnił, że elektryczność i magnetyzm są dwoma rodzajami tego samego zjawiska – elektromagnetyzmu. Wprowadzone przez niego w 1861 roku równania Maxwella pokazały, że pole elektryczne i magnetyczne rozchodzą się w próżni z prędkością światła w postaci fali. Maxwell odkrył też, że kolorową fotografię można wykonać za pomocą czerwonych, niebieskich i zielonych filtrów optycznych. Pierwszą fotografię barwną zaprezentował w 1861 roku. Fotografia przedstawiała wstążkę tartanu.

1956 – Po 72-letniej okupacji wojska brytyjskie opuściły strefę Kanału Sueskiego, zaś w Paryżu rozegrano pierwszy finał piłkarskiego Pucharu Europy, w którym Real Madryt pokonał francuski Stade Reims 4:3.

14 CZERWCA

1864 – Urodził się Alois Alzheimer (zm. 19 grudnia 1915) – niemiecki lekarz psychiatra i neuropatolog, profesor psychiatrii Uniwersytetu Wrocławskiego. 3 listopada 1906 roku Alzheimer przedstawił na posiedzeniu Towarzystwa Neuropsychiatrii Południowo-Zachodnich Niemiec w Tybindze przypadek „specyficznej choroby kory mózgowej” u zmarłej 56-letniej pacjentki, Auguste Deter. Określenia „choroba Alzheimera” użyto po raz w podręczniku psychiatrii z 1910 roku. Oficjalnie nazwa ta została przyjęta na kongresie lekarzy w Lozannie w 1967 roku.

1876 – Zmarł Elkanah Billings, kanadyjski geologii i pierwszy w tym kraju paleontolog (ur. 5 maja 1820). Przez trzy lata wydawał pismo Ottawa Citizen, w którym opublikował serię artykułów popularnonaukowych. Powołał w 1856 roku nowy miesięcznik naukowy The Canadian Naturalist and Geologist. Opisał po raz pierwszy ponad 520 rodzajów skamieniałości.

UNIVAC-1

1951 – Pokazano pierwszy komercyjny komputer w dziejach, UNIVAC-1, zaprojektowany i zbudowany przez Johna Eckerta i Johna Mauchly w założonej przez nich firmie Eckert-Mauchly Computer Corporation. Została ona w międzyczasie wykupiona w 1950 r. przez Remington Rand. W sumie sprzedano ok. 40 egzemplarzy tego urządzenia. Maszyna zasłynęła prognozą zwycięstwa prezydenta Dwighta Eisenhowera w 1952 r., jeszcze przed zamknięciem punktów wyborczych.

15 CZERWCA

Fourcroy

1755 – Urodził się hrabia Antoine Francois Fourcroy, (zm. 16 grudnia 1809), francuski chemik. Był współtwórcą nomenklatury związków chemicznych. Zwalczał teorię flogistonu oraz propagował teorię Antoine’a Lavoisiera. Był profesorem École Polytechnique w Paryżu.

1880 – Opatentowano w USA po raz pierwszy (potem patentowano różne udoskonalenia) maszynkę do golenia. Patent otrzymali bracia Frederick i Otto Kampfe z Nowego Jorku, którzy zaraz spieniężyli swój wynalazek. Dlaczego powszechnie za wynalazcę urządzenia uchodzi dziś niejaki King Camp Gillette w roku 1904? Otóż w maszynce braci Kampfe ostrza były montowane tylko po jednej stronie, a ich montaż w maszynce był utrudniony (ponieważ wymagały pocięcia żyletki na kawałki). Maszynka pana Gilette była po prostu znacznie prostsza i zrobiła w świecie furorę.

1995 – Zmarł John Vincent Atanasoff (ur. 4 października) – amerykański inżynier-informatyk pochodzenia bułgarskiego, uznawany za twórcę elektronicznego specjalizowanego komputera lampowego. maszyny ABC (Atanasoff-Berry Computer), którą zbudował w roku 1939 w Iowa State University wspólnie z asystentem, Cliffordem Berrym. Maszyna była przeznaczona do rozwiązywania układów równań algebraicznych liniowych. ABC – wielkości sporego biurka – pracowała bardzo wolno i wymagała stałego nadzoru człowieka-operatora, ale i tak była około 1000 razy szybsza od stosowanych wówczas urządzeń mechanicznych. Zastosowano w niej dwójkowy system liczbowy, a maszyna nie była programowalna. Koszt budowy wyniósł… 650 dolarów (ówczesnych; dziś odpowiadałoby to 11 500 dolarów; też niewiele…).

Wyszperał

Bogdan Miś

Wszystkie ilustracje pochodzą z zasobów Wikipedii.
Opinie i komentarze autora.

Print Friendly, PDF & Email
WP Twitter Auto Publish Powered By : XYZScripts.com