2017-01-16.
Kolejny tydzień przynosi — jak zazwyczaj — przegląd wydarzeń z przeszłości. Ograniczamy się w zasadzie do zdarzeń, związanych z nauką, techniką, kulturą — czyli tym, co naprawdę ważne dla postępu cywilizacji. Zupełnie incydentalnie omawiamy wydarzenia polityczne.
Kryterium wyboru informacji chyba nie istnieje, a w każdym razie jest ogromnie subiektywne. Czasami skupiamy się na faktach po prostu ciekawych, intrygujących albo po prostu zabawnych.
Oto te fakty:
16 stycznia
1853 — Urodził się André Michelin, francuski przemysłowiec i wynalazca, który wraz ze swoim bratem Édouardem wynalazł w 1891 rozbieralną oponę pneumatyczną z dętką. Ich wynalazek znalazł zastosowanie najpierw w kołach rowerowych, a później w kołach samochodowych. Dzięki temu zakłady Michelin w Clermont-Ferrand stały się jednym z największych na świecie producentów opon samochodowych. Był również twórcą znanego francuskiego przewodnika turystycznego Guide Michelin. Restauratorzy całego świata marzą, by dostać w tym przewodniku choćby jedną gwiazdkę rekomendującą. A już trzy gwiazdki, to jak nagroda Nobla…
1938 – W wieku 79 lat zmarł William Henry Pickering, astronom amerykański, który odkrył w 1899 roku Febe, dziewiąty księżyc Saturna. Jest to o tyle godne uwagi, że ten księżyc porusza się na orbicie planety w kierunku przeciwnym do wszystkich pozostałych. Było to pierwsze tego typu zjawisko zaobserwowane przez człowieka.
Sally Ride
1978 – NASA opublikowała listę kandydatów na astronautów. Znaleźli się na niej m. in. fizyczka, dr Sally K. Ride, pierwsza później (1983) Amerykanka w Kosmosie (zm. 2012) oraz dr Guion S. Bluford Jr., pierwszy Afroamerykanin w Kosmosie (też 1983). Warto poświęcić kilka słów tym razem Sally: po odejściu z NASA uzyskała drugi doktorat, została profesorem, a potem dyrektorem California Space Institute. Dopiero po jej śmierci ujawniono, iż przez dwadzieścia siedem lat pozostawała w związku partnerskim z Tam O’Shaughnessy, z którą zaprzyjaźniła się jeszcze w latach młodzieńczych; wspólnie napisały 6 książek popularnonaukowych. Zmarła na raka trzustki.
17 stycznia
Benjamin Franklin
1706 – Urodził się Benjamin Franklin, jeden z najbardziej znanych Amerykanów w historii. Polityk, uczony, wynalazca (m. in. wynalazł piorunochron i okulary dwuogniskowe), dyplomata, pisarz i wydawca w jednej osobie. Jego nieślubny syn, William Franklin, jako królewski gubernator New Jersey był jednym z najbardziej aktywnych lojalistów i uważał, że należy utrzymać brytyjską kontrolę nad koloniami. To Benjamin Franklin sformułował wielokrotnie parafrazowane stwierdzenie: „Na tym świecie pewne są tylko śmierć i podatki”
1929 – Edwin Hubble, amerykański astronom (1889-1953) w swej klasycznej pracy opublikował odkrycie, że Wszechświat nie jest niezmienny, ale nieustannie rozszerza się. Później okazało się to dokładnie zgodne ze słynną Teorią Wielkiego Wybuchu.
1949 – Po raz pierwszy osiągnął pełną moc pierwszych w dziejach synchrotron, zbudowany w Radiation Laboratory University of California w Berkeley Urządzenie (służące do przyspieszania cząstek elementarnych) zbudował Edwin Mattison.
18 stycznia
Jacob Bronowski
1908 – Urodził się w Łodzi Jacob Bronowski (zm. 1974), polsko-angielski matematyk (doktorat z geometrii algebraicznej) i popularyzator nauki (liczne książki), autor i prezenter legendarnego serialu BBC The Ascent of Man. Był oficjalnym obserwatorem skutków zrzucenia amerykańskich bomb atomowych na Japonię. Po tym doświadczeniu zajął się badaniami biologicznymi.
1908 – Zmarł w wieku 73 lat Herman Snellen, holenderski okulista, który stworzył dobrze znaną na całym świecie tablicę do pomiaru ostrości wzroku ludzkiego (te słynne literki, od wielkiego pojedynczego E u góry, do rządka maleńkich literek, które może odczytać tylko osoba o iście sokolim wzroku).
1977 – Naukowcy z Centers for Disease Control (CDC) w Atlancie w Georgii ogłosili, że znają przyczynę tajemniczej „choroby legionistów”, której epidemia rok wcześniej wybuchła w Filadelfii. Zapadli na nią członkowie Legionu Amerykańskiego, organizacji kombatantów (stąd nazwa), obradujący na swoim zjeździe. Okazało się, że tę niebezpieczną chorobę płuc powoduje nieznana przedtem bakteria, gnieżdżąca się w klimatyzacji hotelu, w którym odbywał się zjazd.
19 stycznia
1903 – Tego dnia król Wielkiej Brytanii Edward VII i prezydent USA Theodore Roosevelt wymienili pozdrowienia. Nie miałoby to większego znaczenia, gdyby nie to, że owe pozdrowienia zostały przekazana szyfrowaną transmisją radiową – pierwszą w historii.
1912 – W Sankt Petersburgu w Rosji urodził się Leonid Witaljewicz Kantorowicz (zm. 7 kwietnia 1986 w Moskwie) – rosyjski matematyk i ekonomista, laureat (wspólnie z Tjallingiem C. Koopmansem) Nagrody Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii w 1975 roku (tak się oficjalnie nazywa Nobel z ekonomii – nawiasem mówiąc, dostało go kilku matematyków, dla których jest to jedyna możliwość uzyskania tej nagrody). Uważany za twórcę (wraz z Georgiem Dantzigiem) programowania liniowego. Był też autorem prac z teorii funkcji zmiennej rzeczywistej, przybliżonych metod analizy matematycznej oraz analizy funkcjonalnej.
Gaetano Arturo Crocco
1968 – W wieku 90 lat zmarł Gaetano Arturo Crocco, włoski pionier lotnictwa i założyciel Włoskiego Towarzystwa Rakietowego. Miał duże osiągnięcia w konstrukcji rakiet na paliwo stałe i ciekłe. To dzięki jego pracom Włochy wcześnie zaczęły się liczyć w badaniach Kosmosu.
20 stycznia
1820 – Urodził się w Paryżu Alexandre-Émile Béguyer de Chancourtois (zm. 14 listopada 1886 tamże)– francuski chemik, mineralog i geolog, który jako pierwszy uporządkował pierwiastki chemiczne według wzrastających mas atomowych. W 1863 opublikował rysunek swojego „bębna pierwiastków”: narysował on na bębnie spiralnie wznoszący się łańcuch nazw pierwiastków. Średnica cylindra miała 16 jednostek, co odpowiadało masie atomowej tlenu. Łańcuch tworzył pełen obrót spirali co osiem pierwiastków. To spowodowało, że pierwiastki o podobnych właściwościach leżały na bębnie w linii pionowej, jeden pod drugim. Coś to państwu przypomina? Oczywiście: to zasada podobna bardzo do tej rządzącej późniejszą Tablicą Mendelejewa. Tyle, że prace Francuza nie zyskały uznania i rozgłosu…
Odcisk stopy Aldrina na Księżycu
1930 – Urodził się płk dr Edwin Eugene “Buzz” Aldrin, drugi człowiek, który postawił stopę na Księżycu, rekordzista USA w długości przebywania w przestrzeni kosmicznej, weteran wojny w Korei (66 lotów bojowych, 2 pewne zestrzelenia wroga, jedno prawdopodobne). Mason 32 stopnia wtajemniczenia.
1986 – Francja i Wielka Brytania poinformowały o przystąpieniu do budowy tunelu pod Kanałem La Manche.
21 stycznia
1790 – Dr Joseph-Ignace Guillotin przedstawił Zgromadzeniu Narodowemu w Paryżu swoją machinę do ścinania głów, określając ją jako „najbardziej humanitarny przyrząd do wykonywania egzekucji”. Trzy lata później gilotyna skróciła o głowę króla Ludwika XVI.
1874 — Urodził się René-Louis Baire (zm. 1932), świetny matematyk francuski, uważany za jednego z twórców Francuskiej Szkoły Matematycznej. Miał znaczne osiągnięcia w topologii, analizie matematycznej i teorii mnogości. Praca dyplomowa niżej podpisanego dotyczyła pojęć, wprowadzonych do nauki właśnie przez Baire’a, co wspomina on (tzn. ja) z niejakim żalem: co mi potem strzeliło do głowy z tym dziennikarstwem?
Prezydent Harry Truman podczas ceremonii położenia stępki „Nautilusa” (1952)
1954 – Wodowano w Groton w Connecticut okręt podwodny USS „Nautilus”, pierwszy okręt podwodny o napędzie jądrowym, a szósty o tej samej nazwie w Marynarce USA. W 1958 roku USS „Nautilus” jako pierwszy na świecie przepłynął pod biegunem północnym.
22 stycznia
Sir Francis Bacon
1561 – Urodził się Francis Bacon, 1. wicehrabia St. Albans (zm. 1626) – angielski filozof, jeden z najwybitniejszych przedstawicieli filozofii doby odrodzenia i baroku, eseista, polityk oraz prawnik. Uchodzi za jednego z twórców nowożytnej metody naukowej opartej na eksperymencie i indukcji. Jest też uważany za jednego z twórców empiryzmu. Posądzano go o autorstwo… dzieł Szekspira, ale nie ma na to żadnego dowodu.
1922 – Urodził się Derek John de Solla Price (zm. 1983), angielsko-amerykański fizyk i historyk nauki, którego można uważać za jednego z pionierów futurologii (czyli nauki o przepowiadaniu przyszłości) i socjometrii (nauki zajmującej się pomiarami pracy uczonych).
1980 – Aresztowany został radziecki wybitny fizyk i dysydent, dr Andrej Sacharow. Pozbawiono go wszelkich honorów i przywilejów i zesłano do miasta Gorki. Przebywał tam sześć lat; uwolnił go dopiero Michaił Gorbaczow.
Wyszperał
Bogdan Miś
Tak, człowiek ma szlachetne marzenia, a potem życie płata mu figle (to o wyborze dziennikarstwa zamiast matematyki).
Nauczycielka w podstawówce pyta dzieci, kim każde chciałoby zostać w przyszłości. Jasio mówi:
– Chciałbym zostać menelem.
– Ale dlaczego, Jasiu?
– Stałbym sobie z kolegami pod sklepem, co już jest fajne. Wyżebrałbym czasem piwko. W lecie mieszkałbym w altance a zimą wyżebrałbym sobie kołderkę. Żadnych podatków, Urzędu Skarbowego, PITów, obowiązków. Menel jest wolnym człowiekiem.
Minęło 30 lat i Jasio siedzi w swoim własnym wieżowcu, spogląda na zatokę, gdzie stoi jego jacht, na swój pałac z ogrodem i zastanawia się: gdzie popełniłem błąd?
Czy to, co dzisiaj rano działo się na Waszej stronie, to był atak hakerski?
A co się działo?
Przez jakiś czas zamiast strony Studia pojawiała się strona jakiejś firmy handlowej, zachęcając do nabycia produktów. Potem to zniknęło. A w ogóle czasem gdy klikam w artykuł to pojawia się strona pełna znaczków. Kliknięcie w zdjęcie przy artykule już tego nie powoduje. Teraz gdy wpisałem jakiś komentarz to zapisał się, ale gdy się wylogowywałem to znowu pojawiła się ta strona ze znaczkami a potem zniknęła razem z moim komentarzem. A na drugim komputerze pojawia się stron SO sprzed kilku dni – bez nowych artykułów, mimo że usunąłem wszystko z cache. Ki diabeł?
Mogę powiedzieć tylko jedno: zdarza się. Informatyka i komputer mają swoje tajemnice, a stare powiedzenie programistów brzmi: nie ma programu, którego nie da się napisać lepiej, krócej i… bezbłędnie. Wbrew pozorom, to nie jest matematyka, w której relacja „prawda-błąd” jest daleko bardziej wyrazista i jednoznaczna. Dlatego nie należy zanadto ufać komputerom i Internetowi. A w żadnym razie nie należy ulegać teoriom spiskowym: ataki hakerskie zdarzają się oczywiście, ale jakieś 10 razy rzadziej, niż to myślą odbiorcy. Coś się zatkało. Cholera wie, co; nie warto uruchamiać szarych komórek dla wyeliminowania jakiegoś głupiego błędu, który zdarza się raz na dziesięć lat. A jak coś nawala, najlepsza rada jest taka: wrzuć luz. Poczekaj. Jak nie za godzinę, to jutro; jak nie jutro, to za dwa dni, a może za tydzień – wszystko będzie OK. A w każdym razie jeśli kogoś coś niepokoi – uprzejma prośba: zawiadamiajcie nas o tym konkretami, opisując sytuację bardzo dokładnie, a najlepiej – dołączając zrzut ekranu. I – tak na wszelki wypadek – naciśnijcie na początek jednocześnie (na PC) dwa klawisze: Ctrl i F3. Na ogół pomoże.
Zamiast czarować nas wesołymi historyjkami dobrze by było, gdyby admin sprawdził logi.
Chodzi o bezpieczeństwo użytkowników SO, bo nikt nie chciałby złapać jakiegoś ransoma (z wykupem za sporą kasę).
Czy admin tego nie rozumie? Tu nie może być miejsca na żarty.
Poza tym w sieci cały czas krążą boty, których zadaniem jest wyłapywanie luk w zabezpieczeniach.
Jeżeli taką lukę znajdą, to nie zgłoszą o tym życzliwie adminowi, tylko podejmą akcję zainfekowania.
Najczęściej nie stoją za tym „profesjonalni” hackerzy , bywa, że są to zwykli ciekawscy młodzieńcy, którzy próbują swoich amatorskich, mniejszych lub całkiem sporych umiejętności.
W zeszłym roku moja żona złapała się na ransoma na stronie jakiegoś małego sklepu internetowego z wyposażeniem biurowym. Na szczęście nie był to przypadek bardzo groźny (bez zakodowania plików na dysku), skoro udało mi się odblokować komputer i zniszczyć robala, ale 99% użytkowników poległoby w tej walce.
*
Też mi się dziś pokazał cały ekran znaczków.
Podzielam tę opinię. Ale akurat w wypadku tego incydentu się nie niepokoję. Proszę wybaczyć, ale nie wyjaśnię dlaczego.
Już mi lżej na duszy, a w razie czego poczekam i przeczekam… 🙂 jak nie raz bywało.
https://www.youtube.com/watch?v=g5CxtDX-v0g